Bitkisel Üretimin Çeşitlendirilmesi, Bitkisel Ürünlerin İşlenmesi ve Paketlenmesi
- Başvuru sahibi çiftçi veya çiftlik hanehalkı üyesi değilse yatırım kırsal alanda olmalıdır.
- Desteklenecek konular: tıbbi ve aromatik bitkiler, süs bitkileri, yem bitkileri, mantar, solucan gübresi, fide ve fidanlar, çiçek soğanları ve misel.
- Açık alan büyüklüğü maksimum 4 ha olmalıdır. (tıbbi aromatik bitkiler, yem bitkileri, fide ve fidan hariç)
- Sera büyüklüğü ve mantar/misel ve solucan gübresi üretim alanı maksimum 2 ha olmalıdır. Tek başına kompost üretim tesisi destek kapsamında değildir.
- Bitkilerin işlenmesi/paketlenmesi sektöründe yararlanıcı, başvuru esnasında gerekli üretim ve kayıt belgelerine sahip olmalıdır. Yeni işletmeler için bu prosedür nihai ödeme talebi sırasında tamamlanmalıdır.
Arıcılık ve Arı Ürünlerinin Üretilmesi, İşlenmesi ve Paketlenmesi
- Başvuru sahibi çiftçi veya çiftlik hanehalkı üyesi değilse yatırım kırsal alanda olmalıdır.
- Arıcılar arıcılık kayıt sisteminde kayıtlı olmalıdır. (Mevcut işletmeler başvuruda, yeni işletmeler nihai ödeme talebi sırasında)
- Bal ve arı ürünleri için yatırım kapsamında ulaşılacak kovan sayısı yararlanıcı başına minimum 30, maksimum 500 kovan ile sınırlıdır.
- Bal ve arı ürünlerinin işlenmesi/paketlenmesi ile kovan üretimi için kovan sayısı sınırlaması dikkate alınmaz.
- Ana arı üretimi için geçerli bir yetiştirme lisansına sahip olunması gerekmektedir.
- Bal ve arı ürünlerinin işlenmesi/paketlenmesi için 5996 sayılı Kanuna uygun üretim ve kayıt sertifikaları gereklidir. Yeni işletmeler için nihai ödeme talebi sırasında tamamlanmalıdır.
Zanaatkarlık ve Katma Değerli Ürünler
- Yatırım kırsal alanda olmalıdır. Tanıtım standları veya satış noktaları kırsal olmayan alanlarda olabilir.
- Desteklenecek faaliyetler "Zanaatkarlık Listesi"nde yer almaktadır.
- Tüzel kişiler mikro ölçekli işletme olmalıdır.
- Katma değerli ürün; bir ürünün fiziksel durumunda meydana gelen değişikliği ifade eder (örn. çilekten çilek reçeli).
- Süt işleme kapasitesi maksimum 8 ton/gün, et işleme kapasitesi maksimum 0,5 ton/gün olacaktır.
Gıda Ürünleri
Et işleme (maks. 0,5 ton/gün)
Süt işleme (maks. 8 ton/gün)
Domates/Biber Salçası
Püre, Pekmez, Marmelat, Reçel
Pestil, Turşu
Meyve ve Sebze Suları
Konserve, Sirke, Közleme
Sofralık Zeytin ve Zeytin Mamulleri
Kurutulmuş Meyve ve Sebze
Boza, Salep, Tahin
Pirinç (İşleme ve Paketleme)
Bakliyat (İşleme ve Paketleme)
Mısır/Çeltik (Kurutma)
Yerel Yiyecek (Börek, Tatlılar, Unlu Mamuller)
Baharatlar
Kaya/Kaynak/Deniz/Göl Tuzu
Bitki Çayları ve Aromatik Kahveler
Pamuk/Defne/Susam Yağı
Soslar, Kemiksuyu
Gıda Olmayan Ürünler
Sabun
Gülsuyu
Biyo-yakıt (Pelet, Briket, Odun Kömürü)
Prina
Kırsal Turizm ve Rekreasyonel Faaliyetler
- Yatırımlar başvuru sahibinin statüsüne bakılmaksızın kırsal alanda olmalıdır.
- Mevcut konaklama tesisleri başvuruda "Turizm İşletme Belgesi" veya "Basit Konaklama Belgesi"ni sunmalıdır. Yeni işletmeler bu belgeyi nihai ödeme talebi sırasında almalıdır.
- İşletme kapasitesi maksimum 40 yatak/kişi ve 20 oda olmalıdır.
- Yeme-içme tesisleri için 5996 sayılı Kanuna uygun üretim ve kayıt sertifikaları gereklidir.
- Uygun rekreasyon faaliyetleri: binicilik, trekking, bisiklet, dağcılık, piknik alanları, balık tutma, çocuk eğlence, spor ve kültürel faaliyetler.
Su Ürünleri Yetiştiriciliği
- Başvuru sahibi çiftçi veya çiftlik hanehalkı üyesi değilse yatırım kırsal alanda olmalıdır. Restoran veya satış noktası kırsal olmayan alanda olabilir.
- Restoran veya satış noktası içeren yatırımlarda başvuru sahibi 1380 sayılı Kanun kapsamında su ürünleri yetiştiricisi olmalıdır.
| Su Türü |
Minimum Kapasite |
Maksimum Kapasite |
| Tatlı su |
10 ton/yıl |
300 ton/yıl |
| Tuzlu su |
150 ton/yıl |
750 ton/yıl |
Tatlı sularda desteklenen türler
AlabalıkSazan
MidyeSalyangoz
Yayın BalığıKerevit
KurbağaAlgler
SudakTatlı Su Levreği
TurnaTilapya
Mersin BalığıAfrika Yayın Balığı
Mavi YengeçAmerikan Yayın Balığı
Tuzlu sularda desteklenen türler
Türk SomonuDeniz Alabalığı
İstiridyeKarides
ÇipuraLevrek
MidyeBeyaz Orfoz
Maigre/Meagre
Makine Parkları
- Yatırımların kırsal alanda olması gerekmektedir.
- Sadece üretici örgütleri ve Ziraat Odaları Birliği veya İl/İlçe Ziraat Odaları başvuru yapabilir.
- Başvurabilecek üretici örgütleri: Tarımsal Kalkınma/Sulama/Su Ürünleri/Pancar Ekicileri Kooperatifleri (1163 sayılı Kanun), Tarım Kredi Kooperatifleri (1581), Tarımsal Üretici Birlikleri (5200), Islah Amaçlı Yetiştirici Birlikleri (5996), Tarım Satış Kooperatifleri ve Birlikleri (4572).
- Tarım makinelerinin ihtiyaç sahibi çiftçilerin kullanımına ve mevcut makinelerin tamir/bakımına yönelik tesisler uygundur.
- Destekler; makine ekipmanların üretici örgütü tarafından kiralanması yoluyla ortak kullanım amacını taşır. Örgütün kendi bünyesinde sabit kullanacağı ekipmanlar destek kapsamında değildir.
Yenilenebilir Enerji Tesisleri
- Yatırımların başvuru sahibinin statüsüne bakılmaksızın kırsal alanda olması gerekmektedir.
- Elektrik ve ısı üretimi amacıyla tüm yenilenebilir enerji faaliyetleri uygundur (hidroelektrik hariç).
| Enerji Türü |
Maksimum Kapasite |
| Fotovoltaik güneş enerjisi ve konsantre güneş enerjisi |
600 kW |
| Mikrokojenerasyon tesisleri |
100 kW |
| Rüzgar, biyokütle, biyogaz ve jeotermal |
5 MW |
Başvuru sahibinin aynı ilde en az 1 yıldır aktif en az bir işletmesi bulunmalı ve yatırım ile bu işletmelerin ortalama yıllık tüketim değerinin en az %100'ü kadar üretim yapılmalıdır. Elektrik üretimi hedefleniyorsa ulusal şebekeye bağlantı zorunludur.